FİKİR KULÜPLERİ FEDERASYONU (FKF) KURULDU
Tarihimizden
Gençliğin ülkesine, geleceğine sahip çıkışının ilk kitlesel örnekleri Amerikan işbirlikçisi Menderes despotluğuna karşı eylemleridir. 27 Mayıs askeri darbesinin de bağımsızlık, demokrasi, kurtuluş sorununu çözemediğini gören gençlik, ‘60’ların ortalarında kendi bağımsız örgütlenmelerini yaratmaya yönelir.
1964-65’te çeşitli fakültelerde Fikir Kulüpleri kuruldu. Bu örgütlenmeler, öğrencilerin
akademik-demokratik mücadelesini organize ederken, aynı zamanda adlarına uygun olarak, gençlik için ülkenin geleceğini tartışabildikleri ideolojik, kültürel birer okul da oldular.
17 Aralık 1965’te bu dernekler, Fikir Kulüpleri Federasyonu (FKF) adı altında birleştiler.
Mahir Çayan’da Siyasal Bilgiler Fakültesi Fikir Kulübü üyesiydi, bir dönem başkanlığını da yaptı. 1960’ların sonunda, devrimci örgütlenmeleri yaratacak birçok kadro, Mahir gibi, mücadeleye ilk adımlarını bu kulüplerde attılar. FKF, bu dönemde, gençliğin mücadelesinin olduğu kadar, anti-emperyalist mücadelenin de merkezidir.
FKF’DEN DEV-GENÇ’E
O dönemin mevcut tüm siyasi eğilimleri FKF içinde yer almaktaydı. FKF’nin ilk yönetimlerinde de TİP’liler ağırlıktaydı. Ama TİP (Türkiye İşçi Partisi) politikaları, ne mücadelenin o günkü ihtiyaçlarına cevap verebiliyor, ne de gençliğin daha büyük hedeflerine uygun düşüyordu. Çünkü TİP parlamenterist reformist bir anlayışa sahiptir. Bu dönem, TİP’in etkisizleşmesi ve önüne hedef olarak devrimi koyan
grupların yükselmesi dönemidir. 1969 başında yapılan kongrede TİP’liler yönetimden uzaklaştırıldılar.
Daha sonra THKP-C’nin yönetiminde de yer alacak olan Yusuf Küpeli FKF Başkanı seçildi.
1969 Ekim’inde yapılan kongrede ise FKF’nin adı Devrimci Gençlik Dernekleri Federasyonu (DEV-GENÇ) olarak değiştirildi. Sonraki on yıllar boyunca Türkiye siyasetinde önemli bir yer tutacak olan bu isim böylece doğmuş oldu.
Aynı yıllarda Vietnam halkının Amerikan emperyalizme karşı verdiği kurtuluş mücadelesi vardır. Anti-emperyalizm doruğa çıkmıştır. Dünyada 68 Gençlik Hareketi denilen bu dalga öne çıkmış durumdadır. Emperyalistler bu gençlik hareketleri yozlaştırıp düzen içine çekerken ülkemizde gençlik devrim yolunda ilerlemektedir.
1969 KIŞI
İLK İLLEGAL ÖRGÜTLENMELER OLUŞTURULDU
DEV-GENÇ, gençliğin büyük bir kesimini örgütlemiş, desteğini almıştı. Ama sonuçta yasal olarak kurulmuş, mücadele alanları ve hedefleri sınırlı bir örgütlenmeydi. Devrim hedefine yürünmesinin temel aracı olamazdı.
Mahir, partileşmek gerektiğine işaret ettiği bir konuşmada şöyle der: “DEV-GENÇ örgütlenmesi düzen örgütlenmesidir. Oysa yaptığı iş düzenle savaştır. Bu ikisi arasında bir çelişki vardır. Bu çelişki ortadan kaldırılmalıdır.”
DEV-GENÇ dışında çeşitli gruplaşmalar, farklı organizasyonlar gündeme gelir. 1969 kışında SBF’de Mahir Çayan, Yusuf Küpeli, Hüseyin Cevahir, İlhamı Aras, ODTÜ’de de Ulaş Bardakçı, İrfan Uçar, Münir Ramazan Aktolga, kendi iç disiplini olan illegal bir örgütlenme yaratma doğrultusunda bir araya gelmişler, aralarında çok kesinleşmiş olmayan iş bölümleri yapmışlardı. Bu ilişkiler içine Bingöl Erdumlu ve işçi kesiminden Necmettin Giritlioğlu da katıldılar. SBF’den Çayan-Küpeli, ODTÜ’den Aktolga-Bardakçı önderliğinde ilk illegal çekirdeği oluşturan grup, 1970 yazında görev paylaşımı yaparak, düşünülen örgütlenmenin altyapısını, ilişki ağını oluşturmak üzere Anadolu’ya dağıldılar.